{"id":313,"date":"2020-08-08T08:55:20","date_gmt":"2020-08-08T08:55:20","guid":{"rendered":"http:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/?p=313"},"modified":"2020-08-09T09:24:05","modified_gmt":"2020-08-09T09:24:05","slug":"turkiyede-enerji-verimliligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/2020\/08\/08\/turkiyede-enerji-verimliligi\/","title":{"rendered":"T\u00fcrkiye\u2019de Enerji Verimlili\u011fi"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-text-color has-background has-very-dark-gray-color has-cyan-bluish-gray-background-color\"><strong>Hakk\u0131 G\u00f6khan EL\u00dcST\u00dcN<\/strong><br><em>Uzman<br>Ye\u015fil B\u00fcy\u00fcme Politikalar\u0131 Birimi<br><\/em><a href=\"mailto:gokhan.elustun@izka.org.tr\"><em>gokhan.elustun@izka.org.tr<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n<p>En\ngenel anlam\u0131yla enerji verimlili\u011fi, ayn\u0131 fonksiyonu \u00e7e\u015fitli y\u00f6ntem ve uygulamalar\nile daha d\u00fc\u015f\u00fck enerji t\u00fcketimi ile ger\u00e7ekle\u015ftirmek, sarf edilen her birim\nenerjinin daha fazla hizmet ve \u00fcr\u00fcne d\u00f6n\u00fc\u015fmesi olarak tan\u0131mlanabilir.<sup> [1]<\/sup> Enerji\nverimlili\u011fi, enerji kay\u0131plar\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesi, at\u0131klar\u0131n geri kazan\u0131m\u0131 ve\nde\u011ferlendirilmesi, ileri teknolojik proseslerin kullan\u0131lmas\u0131yla enerji\ntalebinin azalt\u0131lmas\u0131, enerji geri kazan\u0131m sistemleri ve daha verimli enerji\nkaynaklar\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 gibi etkinli\u011fi art\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6nlemlerin b\u00fct\u00fcn\u00fc olarak da de\u011ferlendirilebilir.\nBinalarda ya\u015fam\nstandard\u0131 ve hizmet kalitesinin, end\u00fcstriyel i\u015fletmelerde ise \u00fcretim kalitesi\nve miktar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcne yol a\u00e7madan, birim hizmet veya \u00fcr\u00fcn miktar\u0131 ba\u015f\u0131na\nenerji t\u00fcketiminin azalt\u0131lmas\u0131n\u0131 ifade eder.<sup> [2]<\/sup><\/p>\n\n\n\n<p>Enerji\nverimlili\u011fi; enerji maliyetlerinin ekonomiye olan y\u00fck\u00fcn\u00fcn hafifletilmesi,\nenerjide arz g\u00fcvenli\u011finin sa\u011flanmas\u0131, d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131ktan kaynaklanan risklerin\nazalt\u0131lmas\u0131, d\u00fc\u015f\u00fck karbonlu ekonomiye ge\u00e7i\u015f ve \u00e7evrenin korunmas\u0131 gibi ulusal\nstratejik hedefleri tamamlayan ve bunlar\u0131 yatay kesen bir aland\u0131r. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir\nkalk\u0131nman\u0131n giderek \u00f6nem kazanmas\u0131 enerji verimlili\u011fine y\u00f6nelik \u00e7abalar\u0131n\nde\u011ferini de art\u0131rmaktad\u0131r. Bu durum, b\u00fct\u00fcn \u00fclkeleri enerji verimlili\u011fine\ny\u00f6neltmi\u015f ve bu konudaki kararl\u0131 ad\u0131mlar\u0131 h\u0131zland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<sup>\n[3]<\/sup><sup><\/sup><\/p>\n\n\n\n<p>Bu\nba\u011flamda, T\u00fcrkiye, 2007 y\u0131l\u0131nda y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren Enerji Verimlili\u011fi Kanunu ile\nyeni bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm s\u00fcrecini ba\u015flatm\u0131\u015ft\u0131r. Enerji Verimlili\u011fi Kanunu kapsam\u0131nda;\nenerjinin etkin kullan\u0131lmas\u0131, enerji israf\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesi, enerji maliyetlerinin\nekonomi \u00fczerindeki y\u00fck\u00fcn\u00fcn hafifletilmesi ve \u00e7evrenin korunmas\u0131 i\u00e7in enerji\nkaynaklar\u0131 ile enerjinin kullan\u0131m\u0131nda verimlili\u011fin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ama\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r. Enerji\nVerimlili\u011fi Kanunu\u2019nun y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesinin ard\u0131ndan kanunun uygulanmas\u0131n\u0131\nsa\u011flamak i\u00e7in bir dizi y\u00f6netmelik ve tebli\u011f \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bahsi ge\u00e7en y\u00f6netmelik\nve tebli\u011fler aras\u0131nda; Ula\u015f\u0131mda Enerji Verimlili\u011finin Art\u0131r\u0131lmas\u0131na Dair\nY\u00f6netmelik, Binalarda Enerji Performans\u0131 Y\u00f6netmeli\u011fi, Enerji Kaynaklar\u0131n\u0131n ve\nEnerjinin Kullan\u0131m\u0131nda Verimlili\u011fin Art\u0131r\u0131lmas\u0131na Dair Y\u00f6netmelik\nbulunmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>25\/02\/2012\ntarihli Resm\u00ee Gazete\u2019de Y\u00fcksek Planlama Kurulu taraf\u0131ndan yay\u0131mlanan Enerji\nVerimlili\u011fi Strateji Belgesi ile 2012-2023 d\u00f6neminde enerji yo\u011funlu\u011funun 2011\ny\u0131l\u0131 referans de\u011ferlerine g\u00f6re en az %20 oran\u0131nda azalt\u0131lmas\u0131 hedeflenmi\u015ftir.\nStrateji Belgesi kapsam\u0131nda alt sekt\u00f6rler baz\u0131nda stratejik ama\u00e7lar, yap\u0131lacak\neylemler, sorumlu kurumlar ve eylemlerin tamamlanma s\u00fcreleri belirlenmi\u015ftir. <\/p>\n\n\n\n<p>Enerji\nverimlili\u011fi, 2014-2018 y\u0131llar\u0131n\u0131 kapsayan 10. Kalk\u0131nma Plan\u0131\u2019nda imalat\nsanayii, enerji, lojistik ve ula\u015ft\u0131rma ba\u015fl\u0131klar\u0131 kapsam\u0131nda yer almas\u0131n\u0131n yan\u0131\ns\u0131ra, plandaki \u00d6ncelikli D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm Programlar\u0131nda ayr\u0131 bir ba\u015fl\u0131k olarak\ntan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Avrupa\nBirli\u011fi\u2019ne (AB) uyum \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde, Enerji ve Tabii Kaynaklar\nBakanl\u0131\u011f\u0131 koordinasyonunda haz\u0131rlanan Ulusal Enerji Verimlili\u011fi Eylem Plan\u0131\n(UEVEP) (2017-2023) 02\/01\/2018 tarihli Resm\u00ee Gazete&#8217;de yay\u0131mlanarak y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe\ngirmi\u015ftir. 2017-2023 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda uygulanacak UEVEP kapsam\u0131nda bina ve\nhizmetler, enerji, ula\u015ft\u0131rma, sanayi ve teknoloji, tar\u0131m ve yatay konular olmak\n\u00fczere toplam 6 kategoride tan\u0131mlanan 55 eylem ile 2023 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019nin\nbirincil enerji t\u00fcketiminin baz senaryoda %14 azalt\u0131lmas\u0131 hedeflenmi\u015ftir. 2023\ny\u0131l\u0131na kadar k\u00fcm\u00fclatif olarak 23,9 MTEP tasarruf sa\u011flanmas\u0131 ve bu tasarruf i\u00e7in\n10,9 milyar dolar yat\u0131r\u0131m yap\u0131lmas\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclmektedir. Plan ile 2017-2023 y\u0131llar\u0131\naras\u0131nda beklenen toplam finansal tasarruf tutar\u0131 ise 8,4 milyar dolar\nseviyesinde hesaplanm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p>2019\nMay\u0131s ay\u0131nda Enerji Verimlili\u011fi ve \u00c7evre Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131mlanan\nUlusal Enerji Verimlili\u011fi Eylem Plan\u0131 (Eylem Plan\u0131) 2017-2018 Geli\u015fimi \u00d6zet\nRaporu\u2019na g\u00f6re, T\u00fcrkiye\u2019de enerji verimlili\u011fine 2017 ve 2018 y\u0131llar\u0131nda\ntoplamda 1,35 milyar dolar yat\u0131r\u0131m yap\u0131lm\u0131\u015f ve yat\u0131r\u0131m sonucunda 900 bin TEP\nenerji tasarrufu sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r. Raporda ayr\u0131ca Eylem Plan\u0131\u2019nda 2017-2018\ny\u0131llar\u0131nda 18 adet eyleme y\u00f6nelik planlanan aksiyonlar\u0131n tamamlanamad\u0131\u011f\u0131 ifade\nedilmi\u015ftir.<sup> [4]<\/sup><\/p>\n\n\n\n<p>Enerji\nverimlili\u011fi, 23\/07\/2019 tarihli Resm\u00ee Gazete\u2019de yay\u0131mlanan 11. Kalk\u0131nma\nPlan\u0131\u2019nda (2019-2023) da yer almaktad\u0131r. Plana g\u00f6re, enerji sekt\u00f6r\u00fc ba\u015fta olmak\n\u00fczere, imalat sanayii, makine-elektrikli te\u00e7hizat, tekstil-giyim, lojistik ve\nula\u015ft\u0131rma gibi bir\u00e7ok sekt\u00f6rde enerji verimlili\u011finin desteklenece\u011fi ifade\nedilmi\u015ftir. Kalk\u0131nma Plan\u0131 ile enerji verimlili\u011fi projelerinin desteklenmesinin\nyan\u0131 s\u0131ra enerji verimlili\u011fi uygulamalar\u0131na y\u00f6nelik mevzuat ve teknik\naltyap\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 ama\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r. Kalk\u0131nma Plan\u0131\u2019n\u0131n 492.\nmaddesi alt\u0131nda yer alan kamu binalar\u0131nda enerji verimlili\u011fi projesi uygulamas\u0131\nkapsam\u0131nda 2019\/18 say\u0131l\u0131 Kamu Binalar\u0131nda Enerji Tasarrufu ba\u015fl\u0131kl\u0131\nCumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Genelgesi 16\/08\/2019 tarihli ve 30860 say\u0131l\u0131 Resm\u00ee Gazete\u2019de\nyay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p>Genelge kapsam\u0131nda; Enerji Verimlili\u011fi Kanunu\u2019na g\u00f6re enerji y\u00f6neticisi g\u00f6revlendirmekle y\u00fck\u00fcml\u00fc olan kamu binalar\u0131n\u0131n 2023 y\u0131l\u0131 sonuna kadar 2018 y\u0131l\u0131 de\u011ferleri baz al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda asgari %15 enerji tasarrufu sa\u011flamas\u0131 hedeflenmi\u015ftir. 2020-2023 y\u0131llar\u0131 aras\u0131 tasarruf hedefinin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi, uygulanacak enerji verimlili\u011fi \u00f6nlemlerinin belirlenmesi ve bu do\u011frultuda kamu kurum ve kurulu\u015flar\u0131nda uygulamalar\u0131n takip edilerek azami tasarruf sa\u011flanmas\u0131 amac\u0131yla Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanl\u0131\u011f\u0131 koordinasyonunda \u201cKamu Binalar\u0131nda Tasarruf Hedefi ve Uygulama Rehberi\u201d 20\/09\/2019 tarihinde yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"546\" src=\"http:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Enerji-verimlili\u011fi-konusunda-ya\u015fanan-geli\u015fmeler-1024x546.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-314\" srcset=\"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Enerji-verimlili\u011fi-konusunda-ya\u015fanan-geli\u015fmeler-1024x546.png 1024w, https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Enerji-verimlili\u011fi-konusunda-ya\u015fanan-geli\u015fmeler-300x160.png 300w, https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Enerji-verimlili\u011fi-konusunda-ya\u015fanan-geli\u015fmeler-768x409.png 768w, https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Enerji-verimlili\u011fi-konusunda-ya\u015fanan-geli\u015fmeler.png 1124w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption> Tablo 1: Enerji Verimlili\u011fi Konusunda Ya\u015fanan Geli\u015fmeler <br> Kaynak: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanl\u0131\u011f\u0131<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Sonu\u00e7 olarak, enerji\nsekt\u00f6r\u00fcnde sorunlara stratejik bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131yla yakla\u015f\u0131lmas\u0131 bir zorunluluktur.\nAncak sadece muhtemel talebi kar\u015f\u0131lamaya y\u00f6nelik bi\u00e7imde olu\u015fturulacak enerji\nstratejilerinin hem yetersiz kalaca\u011f\u0131 hem de d\u00fcnyadaki yayg\u0131n e\u011filimlerle\nuyumlu olmayaca\u011f\u0131 da g\u00f6r\u00fclmektedir. Bu \u00e7er\u00e7evede y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren kanun,\nstrateji ve eylem planlar\u0131 do\u011frultusunda, geni\u015f kesimli bir kat\u0131l\u0131m ve sistemli\nbir yakla\u015f\u0131mla hayata ge\u00e7irilecek bir enerji verimlili\u011fi seferberli\u011finin,\nT\u00fcrkiye\u2019nin enerji sorunlar\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131na kal\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmler getirece\u011fi de\u011ferlendirilmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kaynak\u00e7a:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1. <a href=\"https:\/\/www.entes.com.tr\/enerji-verimliligi-nedir-enerji-tasarrufu-nedir\/\">Entes<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>2.\n<a href=\"http:\/\/www.temizuretimmerkezi.org\/kaynak-verimliligi\">Temiz\u00fcretimmerkezi<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>3. 2017-2023 Ulusal Enerji Verimlili\u011fi\nEylem Plan\u0131 <\/p>\n\n\n\n<p>4. T\u00fcrkiye S\u0131nai ve Kalk\u0131nma Bankas\u0131, Sekt\u00f6rel G\u00f6r\u00fcn\u00fcm\nEnerji, Kas\u0131m 2019<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye, 2007 y\u0131l\u0131nda y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren Enerji Verimlili\u011fi Kanunu ile yeni bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm s\u00fcreci ba\u015flatm\u0131\u015ft\u0131r. Enerji Verimlili\u011fi Kanunu kapsam\u0131nda; enerjinin etkin kullan\u0131lmas\u0131, enerji israf\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesi, enerji maliyetlerinin ekonomi \u00fczerindeki y\u00fck\u00fcn\u00fcn hafifletilmesi ve \u00e7evrenin korunmas\u0131 i\u00e7in enerji kaynaklar\u0131 ile enerjinin kullan\u0131m\u0131nda verimlili\u011fin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ama\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":315,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[44,90,91,88,89,4],"class_list":["post-313","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yesil-buyume","tag-enerji","tag-enerji-verimliligi","tag-kalkinma-plani","tag-kaynak-verimliligi","tag-verimlilik","tag-yesil-buyume"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/313","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=313"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/313\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":316,"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/313\/revisions\/316"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/315"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=313"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=313"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kalkinmaguncesi.izka.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=313"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}